GE
DoubleTaxation.საგადასახადო რეზიდენტობა საზღვარგარეთ მცხოვრები საქართველოს მოქალაქეებისთვის

საგადასახადო რეზიდენტობა შვედეთში და საქართველოში

შვედეთი შეუზღუდავად (მსოფლიო შემოსავალზე) ბეგრავს პირს, რომელიც შვედეთში ცხოვრობს (bosatt), იქ არანაკლებ ექვსი თვე ზედიზედ იმყოფება ან, როგორც ყოფილი რეზიდენტი, შვედეთთან არსებით კავშირს ინარჩუნებს (3 kap. 3 § IL). საქართველო რეზიდენტად გთვლით, თუ ნებისმიერ უწყვეტ 12-თვიან პერიოდში, რომელიც არჩეულ წელს მთავრდება, საქართველოში 183 დღე ან მეტი იმყოფებოდით, და რეზიდენტ ფიზიკურ პირს უცხოურ შემოსავალს არ უბეგრავს. ორმაგ რეზიდენტობას 2013 წლის კონვენციის მე-4 მუხლის მე-2 პუნქტი წყვეტს: მუდმივი საცხოვრებელი, სასიცოცხლო ინტერესების ცენტრი, ჩვეულებრივი საცხოვრებელი ადგილი, მოქალაქეობა და კომპეტენტური ორგანოების ურთიერთშეთანხმება. ორივე სახელმწიფო მეორე სახელმწიფოში გადახდილ გადასახადს ჩაითვლის.

შეამოწმეთ თქვენი სტატუსი: საქართველო და შვედეთი

უფასოდ, რეგისტრაციის გარეშე, დაახლოებით 3 წუთი. დასკვნა — საქართველოს საგადასახადო კოდექსით, შვედეთის კანონმდებლობასთან და ორმაგი დაბეგვრის თავიდან აცილების შესახებ შეთანხმებასთან შედარებით.

როდის გთვლით შვედეთი საგადასახადო რეზიდენტად

პირველი კრიტერიუმი — ცხოვრობთ თუ არა შვედეთში (bosatt): არის თუ არა შვედეთი თქვენი ფაქტობრივი საცხოვრებელი ადგილი, სადაც ძირითადი საცხოვრებელი გაქვთ. პრაქტიკაში ასეთი პირები საცხოვრებელი ადგილის მიხედვით რეგისტრირებულნი არიან (folkbokförda). დღეების რაოდენობა აქ არ წყვეტს — თუ შვედეთში საცხოვრებლად გადახვედით, გადასვლის დღიდან შეუზღუდავად იბეგრებით.

მეორე კრიტერიუმი — მუდმივი ყოფნა (stadigvarande vistelse): კანონის მოსამზადებელი მასალებისა და პრაქტიკის მიხედვით — შვედეთში არანაკლებ ექვსი თვე ზედიზედ ყოფნა, თუნდაც ის ორ კალენდარულ წელზე მოდიოდეს. მოკლე გასვლები (შვებულება, სახლში ჩამოსვლა) მას არ წყვეტს. საქართველოსგან განსხვავებით, შვედეთი 12-თვიან პერიოდში 183 დღეს არ ითვლის.

ექვს თვეზე მოკლე ყოფნაც შეიძლება მუდმივი იყოს, თუ რეგულარულია: სასამართლოები ყოველწლიური ჩამოსვლების ხანგრძლივობას, მოცულობასა და რეგულარულობას აფასებენ. ყოველწლიურად 5 თვე ზედიზედ — მუდმივი ყოფნაა (HFD 2018 ref. 30 I); 4 თვე სხვა ჩამოსვლებთან ერთად — ასევე (HFD 2019 not. 26); დაახლოებით 3 თვე სხვა ჩამოსვლების დაახლოებით ერთ თვესთან ერთად — არა (HFD 2018 ref. 30 II, HFD 2019 not. 27).

მესამე კრიტერიუმი მხოლოდ მათ ეხება, ვინც ადრე შვედეთში ცხოვრობდა (bosatt) და წავიდა: ისინი შეუზღუდავად დასაბეგრნი რჩებიან, სანამ შვედეთთან არსებითი კავშირი აქვთ. შვედეთის მოქალაქეებისა და შვედეთში ჯამში არანაკლებ 10 წელი მცხოვრები პირებისთვის წასვლიდან 5 წლის განმავლობაში ასეთი კავშირის პრეზუმფცია მოქმედებს.

არსებითი კავშირის პრეზუმფცია წასვლიდან 5 წლის განმავლობაში მოქმედებს შვედეთის მოქალაქეებისთვის და პირებისთვის, რომლებიც შვედეთში ჯამში არანაკლებ 10 წელი ცხოვრობდნენ ან მუდმივად იმყოფებოდნენ.

შვედეთის მოქალაქეობის გარეშე პრეზუმფცია მხოლოდ მაშინ მოქმედებს, თუ შვედეთში ჯამში არანაკლებ 10 წელი ცხოვრობდით ან მუდმივად იმყოფებოდით. თუ არ იცით, ვვარაუდობთ, რომ პრეზუმფცია შეიძლება მოქმედებდეს.

არსებითი კავშირი გარემოებების ერთობლიობით ფასდება. ყველაზე დიდი წონა, როგორც წესი, წასვლის შემდეგ შენარჩუნებულ ყოფილ მუდმივ საცხოვრებელს აქვს; ასევე მნიშვნელოვანია ოჯახი შვედეთში, საკუთარი ბიზნესი ან წილი, რომელიც შვედურ კომპანიაზე არსებით გავლენას იძლევა, მოქალაქეობა და ადრინდელი ცხოვრების ხანგრძლივობა. დასასვენებელი აგარაკი თავისთავად, როგორც წესი, კავშირს არ ქმნის; საზღვარგარეთ ხანგრძლივი ყოფნა კავშირს ასუსტებს. მოქმედებს პრეზუმფცია: კავშირის არარსებობა თქვენ უნდა დაამტკიცოთ.

არსებითი კავშირი გარემოებების ერთობლიობით ფასდება. ყველაზე დიდი წონა, როგორც წესი, წასვლის შემდეგ შენარჩუნებულ ყოფილ მუდმივ საცხოვრებელს აქვს; ასევე მნიშვნელოვანია ოჯახი შვედეთში, საკუთარი ბიზნესი ან წილი, რომელიც შვედურ კომპანიაზე არსებით გავლენას იძლევა, მოქალაქეობა და ადრინდელი ცხოვრების ხანგრძლივობა. დასასვენებელი აგარაკი თავისთავად, როგორც წესი, კავშირს არ ქმნის; საზღვარგარეთ ხანგრძლივი ყოფნა კავშირს ასუსტებს.

მეორე კრიტერიუმი — მუდმივი ყოფნა (stadigvarande vistelse): კანონის მოსამზადებელი მასალებისა და პრაქტიკის მიხედვით — შვედეთში არანაკლებ ექვსი თვე ზედიზედ ყოფნა, თუნდაც ის ორ კალენდარულ წელზე მოდიოდეს. მოკლე გასვლები (შვებულება, სახლში ჩამოსვლა) მას არ წყვეტს. საქართველოსგან განსხვავებით, შვედეთი 12-თვიან პერიოდში 183 დღეს არ ითვლის. რადგან გაურკვეველია, ცხოვრობთ თუ არა შვედეთში, დასკვნა ამ ყოფნაზე იქნება დამოკიდებული.

ექვს თვეზე მოკლე ყოფნაც შეიძლება მუდმივი იყოს, თუ რეგულარულია: სასამართლოები ყოველწლიური ჩამოსვლების ხანგრძლივობას, მოცულობასა და რეგულარულობას აფასებენ. ყოველწლიურად 5 თვე ზედიზედ — მუდმივი ყოფნაა (HFD 2018 ref. 30 I); 4 თვე სხვა ჩამოსვლებთან ერთად — ასევე (HFD 2019 not. 26); დაახლოებით 3 თვე სხვა ჩამოსვლების დაახლოებით ერთ თვესთან ერთად — არა (HFD 2018 ref. 30 II, HFD 2019 not. 27).

მესამე კრიტერიუმი მხოლოდ მათ ეხება, ვინც ადრე შვედეთში ცხოვრობდა (bosatt) და წავიდა: ისინი შეუზღუდავად დასაბეგრნი რჩებიან, სანამ შვედეთთან არსებითი კავშირი აქვთ. შვედეთის მოქალაქეებისა და შვედეთში ჯამში არანაკლებ 10 წელი მცხოვრები პირებისთვის წასვლიდან 5 წლის განმავლობაში ასეთი კავშირის პრეზუმფცია მოქმედებს.

არსებითი კავშირი გარემოებების ერთობლიობით ფასდება. ყველაზე დიდი წონა, როგორც წესი, წასვლის შემდეგ შენარჩუნებულ ყოფილ მუდმივ საცხოვრებელს აქვს; ასევე მნიშვნელოვანია ოჯახი შვედეთში, საკუთარი ბიზნესი ან წილი, რომელიც შვედურ კომპანიაზე არსებით გავლენას იძლევა, მოქალაქეობა და ადრინდელი ცხოვრების ხანგრძლივობა. დასასვენებელი აგარაკი თავისთავად, როგორც წესი, კავშირს არ ქმნის; საზღვარგარეთ ხანგრძლივი ყოფნა კავშირს ასუსტებს.

შვედეთში „ცხოვრობთ“ თუ არა, ფაქტების მიხედვით წყდება (საცხოვრებელი, გადასვლა, რეგისტრაცია საცხოვრებელი ადგილის მიხედვით), ამიტომ დასკვნა სავარაუდოა და არა უპირობო.

როდის ხართ არარეზიდენტი

სად განსხვავდება შვედეთის კანონმდებლობა ქართული წესებისგან

კიდევ რა უნდა იცოდეთ

როგორ წყდება ორმაგი რეზიდენტობა

თუ ორივე სახელმწიფო გთვლით რეზიდენტად, გამოიყენება შეთანხმება („საქართველოს მთავრობასა და შვედეთის მთავრობას შორის შემოსავლებსა და კაპიტალზე ორმაგი დაბეგვრის თავიდან აცილებისა და გადასახადების გადაუხდელობის აღკვეთის შესახებ“ კონვენცია (თბილისი, 2013 წლის 6 ნოემბერი), მე-4 მუხლის მე-2 პუნქტი). კრიტერიუმები თანმიმდევრულად მოწმდება — მუდმივი საცხოვრებელი, სასიცოცხლო ინტერესების ცენტრი, ჩვეულებრივი საცხოვრებელი ადგილი, მოქალაქეობა და, ბოლოს, საგადასახადო ორგანოების ურთიერთშეთანხმება.

შეთანხმება დეტალურად: შემოსავლები, განაკვეთები, 183 დღის წესი →

ტერმინები, რომლებსაც შვედეთში შეხვდებით

bosatt
შვედეთში მცხოვრები — პირი, რომლის ფაქტობრივი საცხოვრებელი ადგილი შვედეთშია; შეუზღუდავად იბეგრება დღეების მიუხედავად
stadigvarande vistelse
მუდმივი ყოფნა — შვედეთში არანაკლებ ექვსი თვე ზედიზედ ან ყოველწლიურად რეგულარულად ხანგრძლივად; შეუზღუდავ დაბეგვრას იწვევს
väsentlig anknytning
არსებითი კავშირი შვედეთთან — ყოფილი რეზიდენტი, რომელიც მას ინარჩუნებს, შეუზღუდავად დასაბეგრი რჩება (3 kap. 7 § IL)
SINK
არარეზიდენტების სპეციალური საშემოსავლო გადასახადი შვედურ ხელფასსა და პენსიაზე — 22,5 % 2026 წელს, 20 % 2027 წლიდან
folkbokföring
რეგისტრაცია შვედეთში საცხოვრებელი ადგილის მიხედვით; შვედეთში ცხოვრების (bosatt) ნიშანი
expertskatt
უცხოელი ექსპერტებისა და მეცნიერებისთვის შეღავათი: ხელფასის 25 % 7 წლამდე გადასახადის გარეშე (11 kap. 22–23 §§ IL)

კითხვები

ყოველ ზაფხულს 5 თვეს შვედეთში ვატარებ, დანარჩენს — საქართველოში. სად ვარ რეზიდენტი?

შვედეთის უმაღლესმა ადმინისტრაციულმა სასამართლომ ყოველწლიური რეგულარული ყოფნა 5 თვე ზედიზედ მუდმივ ყოფნად ცნო (HFD 2018 ref. 30 I), ამიტომ შვედეთმა შეიძლება შეუზღუდავად დასაბეგრ პირად მიგიჩნიოთ, თუნდაც საქართველოს რეზიდენტი იყოთ. ორმაგ რეზიდენტობას კონვენციის მე-4 მუხლის მე-2 პუნქტი წყვეტს: თუ მუდმივი საცხოვრებელი მხოლოდ საქართველოშია, საქართველოს რეზიდენტი ხართ.

რამდენ დღეს შემიძლია ვიმუშაო შვედეთში ისე, რომ ხელფასზე იქ გადასახადი არ გადავიხადო?

კონვენციის მე-14 მუხლის მე-2 პუნქტით — არაუმეტეს 183 დღე ნებისმიერ 12-თვიან პერიოდში, რომელიც ფისკალურ წელს იწყება ან მთავრდება, თუ დამსაქმებელი შვედეთის რეზიდენტი არ არის და ხარჯი მის მუდმივ დაწესებულებას შვედეთში არ ეკისრება. სხვა შემთხვევაში შვედეთი ხელფასს SINK-ით (22,5 %) ბეგრავს; საქართველოში საზღვარგარეთ შესრულებული სამუშაოს ხელფასი რეზიდენტისთვის გათავისუფლებულია.

შვედეთიდან საქართველოში ვბრუნდები. შვედეთი კვლავ დამბეგრავს?

შეიძლება: თუ შვედეთის მოქალაქე ხართ ან იქ 10 წელი ცხოვრობდით, წასვლიდან 5 წლის განმავლობაში არსებითი კავშირის პრეზუმფცია მოქმედებს, ხოლო აქციების გაყიდვის ნამატს შვედეთი წასვლიდან კიდევ 10 წლის განმავლობაში ბეგრავს (3 kap. 19 § IL). კონვენცია შვედეთს ნებისმიერი ქონების გასხვისების ნამატის დაბეგვრის უფლებას რეზიდენტობის შეწყვეტიდან 10 წლის განმავლობაში აძლევს (მე-13 მუხლის მე-6 პუნქტი). საქართველო ასეთ უცხოურ ნამატს რეზიდენტს არ უბეგრავს.

წყაროები

კანონმდებლობა და ოფიციალური განმარტებები

სასამართლო პრაქტიკა

განახლდა 17.11.2026. შედეგი მხოლოდ საინფორმაციო ხასიათისაა და არ წარმოადგენს საგადასახადო ან იურიდიულ კონსულტაციას. შემოსავლების სამსახურმა და სასამართლოებმა შეიძლება ნორმები სხვაგვარად განმარტონ, მათ შორის აქ გაუთვალისწინებელი გარემოებების გამო, ხოლო კანონმდებლობა იცვლება. გადაწყვეტილების მიღებამდე მიმართეთ კვალიფიციურ სპეციალისტს.

შეამოწმეთ თქვენი სტატუსი

სხვა ქვეყნები