Türkiye'den Hollanda'ya: vergi mukimliği nasıl belirlenir
Hollanda'da gün sayısı testi yoktur: Hollanda ile kalıcı bir kişisel bağınız (konut, aile, iş, zamanınızı nerede geçirdiğiniz) varsa mukimsiniz ve bu bağın Türkiye ile olan bağınızdan güçlü olması gerekmez. Türkiye ikametgâha ve takvim yılında altı aydan fazla oturmaya bakar. Çifte mukimliği 1986 tarihli Türkiye–Hollanda Anlaşmasının md. 4/2 hükmü çözer; Türkiye Hollanda'da vergilendirilen gelirlerin çoğunu istisna eder.
Ücretsiz, kayıt gerektirmez, yaklaşık 3 dakika. Gelir Vergisi Kanunu'na göre sonuç; Hollanda'nın hukuku ve çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmasıyla karşılaştırılır.
Hollanda sizi ne zaman vergi mukimi sayar
Hollanda'da gün sayısı testi yoktur: mukimlik olgulara bağlıdır — ülkeyle kalıcı bir kişisel bağınızın olup olmadığına (konut, aile, iş, zamanınızı nerede geçirdiğiniz). Bu bağın Türkiye ile olan bağınızdan daha güçlü olması gerekmez.
- Hollanda'daki konutunuz, aile, iş veya zamanınızın çoğunu orada geçirmenizle birlikte kalıcı bir kişisel bağdır: büyük olasılıkla Hollanda mukimisiniz ve dünya genelindeki gelirleriniz üzerinden vergilendirilirsiniz.
- Hollanda'da konutunuz yok, ancak yılın çoğunu orada geçirdiniz — Hollanda mukimliği için güçlü ama belirleyici olmayan bir gösterge; tüm koşullar tartılmalıdır.
Ne zaman mukim değilsiniz
- Hollanda'da konutunuz var, ancak aile, iş veya zamanınızın çoğu orada değilse kalıcı bağ şüphelidir — büyük olasılıkla mukim değilsiniz, ancak vergi idaresi farklı değerlendirebilir. Türkiye mukimi olarak (AB/AEA/İsviçre/BES dışı) nitelikli mukim olmayan statüsünü alamazsınız; Hollanda vergi kredilerinden yararlanamaz, neredeyse hiç indirim yapamazsınız.
- Hollanda'da konutunuz ve önemli bir kalışınız yok — mukim değilsiniz. Hollanda'da yapılan çalışmanın ücreti orada vergilendirilebilir (TR–Hollanda Anlaşması md. 15 saklıdır). Türkiye mukimi olarak nitelikli mukim olmayan statüsünü alamazsınız; Hollanda vergi kredilerinden yararlanamaz, neredeyse hiç indirim yapamazsınız.
Hollanda'nın hukukunun Türk kurallarıyla çatıştığı noktalar
- Çifte mukimlik: Hollanda gün saymaz, bağları da karşılaştırmaz. Hollanda yalnızca ülkeyle kalıcı bir kişisel bağ arar — bu bağın Türkiye ile olan bağınızdan daha güçlü olması gerekmez (Hoge Raad, BZ6824); bu nedenle çifte mukimlik sıktır. Türkiye ise ikametgâha veya takvim yılında Türkiye'de devamlı olarak altı aydan fazla oturmaya bakar (GVK md. 4). Çifte mukimlikte TR–Hollanda Anlaşmasının md. 4/2 hükmü karar verir: daimi mesken → hayati menfaatler merkezi → mutad olarak kalınan yer → vatandaşlık → karşılıklı anlaşma.
- Hollanda'daki aile. Her iki ülkede daimi meskeniniz varsa md. 4/2-a hayati menfaatler merkezine bakar — Hollanda'da yaşayan aile bu merkezi Hollanda'ya çeker (Lahey İstinaf Mahkemesi: konut ve eş Hollanda'daydı).
Bilmeniz gereken diğer konular
- Hollanda'da çalışma: takvim yılında 183 gün (md. 15/2). Anlaşma bakımından Türkiye mukimiyseniz Hollanda, orada fiilen yapılan çalışmanın ücretini ancak ilgili takvim yılında Hollanda'da 183 günden fazla kalırsanız, işveren Hollanda mukimiyse veya ücret Hollanda'daki bir işyerince yükleniliyorsa vergilendirebilir. Süre takvim yılıdır, herhangi bir 12 aylık dönem değildir.
- Türkiye çoğu Hollanda gelirini istisna eder (oran artırımlı). Bu Anlaşma, Türkiye'nin diğer anlaşmalarının çoğundan farklıdır: Türkiye mukimi, Anlaşmaya göre Hollanda'da vergilendirilebilen gelir (örneğin Hollanda'da yapılan çalışmanın ücreti) elde ederse Türkiye bu geliri vergiden istisna eder; yalnızca kalan gelirin vergi oranını hesaplarken dikkate alabilir (md. 23/1-a). Kâr payları (a bendindekiler hariç), faiz, gayrimaddi hak bedelleri ve md. 13/5'teki değer artışları için ise Hollanda vergisi Türk vergisinden mahsup edilir (md. 23/1-b, GVK md. 123).
- Türkiye mukimleri için nitelikli mukim olmayan statüsü yok. Hollanda'da mukim değilseniz ve Türkiye'de yaşıyorsanız, gelirinizin tamamı Hollanda'da vergilendirilse bile mukim düzeyinde vergi kredileri ve indirimler (nitelikli mukim olmayan statüsü) alamazsınız: bu statü AB, AEA, İsviçre ve BES mukimleriyle sınırlıdır.
- Taşınma yılı: Hollanda yılı böler (M beyannamesi). Hollanda sizi taşındığınız tarihten itibaren (veya ayrıldığınız tarihe kadar) mukim sayar ve o yıl için M beyannamesi verirsiniz. Türkiye ise durumunuzu takvim yılı esasına göre GVK md. 4 ile belirler; aynı yıl içinde her iki ülkede tam mükellefiyet söz konusu olabilir ve Anlaşma dönem dönem uygulanır.
- %30 kuralı (2027'den itibaren %27). Hollandalı bir işveren sizi Türkiye'den işe alırsa (önceki 24 ayın 16 aydan fazlasında Hollanda sınırına 150 km'den uzakta yaşadıysanız) ve ücret normunu karşılarsanız, ücretinizin %30'una kadarı en fazla 5 yıl vergisiz ödenebilir (2026 üst sınırı 78.600 €). 1 Ocak 2027'den itibaren azami oran %27'dir (2024'ten önce başlayanlar %30'u korur). Kısmi mukim olmayan statüsü 2025 beyannamesinden itibaren seçilemez.
- Box 3: tasarruf ve yatırımların varsayımsal getirisi üzerinden vergi. Hollanda mukimi olarak dünya genelindeki tasarruf ve yatırımlarınız box 3 kapsamına girer; vergilendirilen, fiilî gelir değil varsayımsal getiridir. Karşı ispat kuralıyla daha düşük fiilî getiriyi gösterebilirsiniz (2017'den itibaren); fiilî getiriye dayalı sistem 2028'de bekleniyor.
- Sosyal güvenlik: Türkiye–Hollanda sözleşmesi. Sosyal güvenlik primleri vergi anlaşmasının kapsamı dışındadır. Türkiye ile Hollanda arasında 01.02.1968'den beri yürürlükte gösterilen ikili bir sosyal güvenlik sözleşmesi vardır. Görevlendirmede hangi sisteme prim ödeneceğini SGK'dan ve Sociale Verzekeringsbank'tan teyit edin; sözleşme metni burada doğrulanmadı.
Çifte mukimlik nasıl çözülür
İki ülke de sizi mukim sayarsa anlaşmanın 4. madde 2. fıkra uygulanır: Türkiye Cumhuriyeti ile Hollanda Krallığı Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme ve Vergi Kaçakçılığına Engel Olma Anlaşması ve Protokolü (Ankara, 27.03.1986). Kriterler sırayla uygulanır — daimi konut, hayati menfaatlerin merkezi, mutat mesken, vatandaşlık ve son olarak yetkili makamların karşılıklı anlaşması.
Hollanda'da karşılaşacağınız terimler
- fiscaal inwoner
- Hollanda vergi mukimi
- duurzame band van persoonlijke aard
- Hollanda ile kalıcı kişisel bağ — mukimlik ölçütü (AWR md. 4)
- box 1 / box 2 / box 3
- gelir vergisinin üç kutusu: iş ve konut / önemli iştirak / tasarruf ve yatırımlar
- 30%-regeling
- yurt dışından işe alınanlara vergisiz ödenek (2027'den itibaren %27)
- M-aangifte
- taşınma yılında verilen beyanname
- Belastingdienst
- Hollanda vergi idaresi
Sorular
Türkiye mukimiyim ve Hollanda'da birkaç ay çalışıyorum. Ücretimin vergisini nerede öderim?
İlgili takvim yılında Hollanda'da 183 günü aşmazsanız, işvereniniz Hollanda mukimi değilse ve ücret Hollanda'daki bir işyerince yüklenilmiyorsa ücret yalnızca Türkiye'de vergilendirilir (md. 15/2). Aksi hâlde Hollanda vergilendirir; Türkiye bu ücreti oran artırımlı olarak istisna eder (md. 23/1-a).
Türkiye ile Hollanda arasında hangi anlaşma geçerli?
27 Mart 1986'da Ankara'da imzalanan Anlaşma ve Protokolü; 30 Eylül 1988'de yürürlüğe girmiş ve 1 Ocak 1989'dan itibaren uygulanmaktadır. Çifte mukimler için çözüm kuralı md. 4/2'dedir; Türkiye MLI'yı onaylamadığından Anlaşma MLI ile değişmemiştir.
Hollanda'da konutum var ama yılın çoğunu Türkiye'de geçiriyorum. Hollanda mukimi miyim?
Olabilirsiniz: Hollanda yalnızca kalıcı bir kişisel bağ arar ve gün saymaz. Türkiye'de de mukimseniz Anlaşma önce daimi meskene bakar; her iki ülkede mesken varsa kişisel ve ekonomik ilişkilerinizin daha yakın olduğu ülke belirleyicidir.
Kaynaklar
Mevzuat ve resmi açıklamalar
- Art. 4 AWR — Bir kişinin nerede yaşadığı tüm olgu ve koşullara göre belirlenir — sabit bir gün sayısı testi yoktur.
- Art. 2.1 Wet IB 2001 — Mukimler dünya genelindeki gelirleri üzerinden, mukim olmayanlar yalnızca Hollanda kaynaklı gelirleri üzerinden gelir vergisi öder.
- Belastingdienst: fiscaal inwoner van Nederland — Hollanda vergi mukimliğinin göstergeleri: zamanın çoğunu Hollanda'daki bir adreste geçirmek, partner ve ailenin Hollanda'da olması, orada çalışmak, sigorta, aile hekimi, okula giden çocuklar, kuruluş üyelikleri.
- Art. 7.8(6) Wet IB 2001 — Nitelikli mukim olmayan statüsü (gelirin %90 veya fazlası Hollanda'da vergilendirildiğinde mukim düzeyinde indirim ve vergi kredileri) yalnızca AB, AEA, İsviçre ve BES adaları mukimlerine açıktır; başka devletleri dahil etme mekanizması yoktur — Türkiye mukimi bu statüyü alamaz.
- Belastingdienst: aftrekposten en kortingen bij wonen in het buitenland — AB/AEA/İsviçre/BES dışında yaşayan mukim olmayanlar yalnızca Hollanda'daki işletme için girişimci indirimini ve box 3 muafiyetini alır; genel vergi kredilerinin vergi kısmından yararlanamaz; prim kısmı yalnızca Hollanda sosyal sigortasına zorunlu olarak tabi olunduğunda uygulanır.
- Art. 7.2(2)(b) Wet IB 2001 — Mukim olmayan kişi, fiilen Hollanda'da yapılan çalışmanın ücreti üzerinden vergilendirilir.
- TR–Hollanda Anlaşması md. 15/2 — Bir Devlet mukiminin diğer Devlette yaptığı çalışma karşılığı ücret yalnızca mukim olunan Devlette vergilendirilir, yeter ki kişi diğer Devlette ilgili takvim yılı içinde toplam 183 günü aşmamak üzere kalsın, ücret diğer Devletin mukimi olmayan bir işveren tarafından veya onun adına ödensin ve işverenin diğer Devletteki işyeri veya sabit yeri tarafından yüklenilmesin.
- GVK md. 4 — Türkiye'de yerleşmiş sayılanlar: 1) ikametgâhı Türkiye'de bulunanlar (ikametgâh, Medeni Kanun md. 19 vd.'de yazılı yerdir); 2) bir takvim yılı içinde Türkiye'de devamlı olarak altı aydan fazla oturanlar — geçici ayrılmalar oturma süresini kesmez.
- TR–Hollanda Anlaşması md. 4/2 — Her iki Devlette mukim gerçek kişi: (a) daimi meskeninin bulunduğu Devletin; her ikisinde varsa kişisel ve ekonomik ilişkilerinin daha yakın olduğu Devletin mukimi sayılır; (b) bu belirlenemezse veya hiçbir Devlette daimi meskeni yoksa mutad olarak kaldığı Devletin; (c) her ikisinde veya hiçbirinde mutad olarak kalmıyorsa vatandaşı olduğu Devletin; (d) her ikisinin vatandaşıysa veya hiçbirinin değilse yetkili makamlar karşılıklı anlaşmayla çözer.
- TR–Hollanda Anlaşması md. 23/1 — Türkiye mukimi, Anlaşmaya göre Hollanda'da vergilendirilebilen gelir elde ederse Türkiye bu geliri vergiden istisna eder, ancak kalan gelirin vergisini istisna edilen gelir dahil edilmiş gibi hesaplanacak oranla belirleyebilir (md. 23/1-a — istisna, oran artırımlı). Kâr payları (md. 23/1-a kapsamındakiler hariç), faiz, gayrimaddi hak bedelleri ve md. 13/5'teki değer artışları için Hollanda'da ödenen vergi, Türk mevzuatının yabancı vergilerin mahsubuna ilişkin hükümlerine göre ve bu gelire isabet eden Türk vergisiyle sınırlı olarak mahsup edilir (md. 23/1-b).
- GVK md. 123 — Tam mükelleflerin yabancı memleketlerde elde ettikleri kazanç ve iratlardan mahallinde ödedikleri benzeri vergiler, Türkiye'de tarh edilen gelir vergisinin bu kazanç ve iratlara isabet eden kısmından indirilir; fazlası dikkate alınmaz. Vergi gelir üzerinden alınan şahsi bir vergi olmalı ve ödendiği, yetkili makamlardan alınıp Türk elçilik veya konsolosluğunca tasdik edilen belgeyle kanıtlanmalıdır.
- Belastingdienst: aangifte M — Hollanda'ya taşınma veya Hollanda'dan ayrılma yılında M beyannamesi verilir: geliş tarihinden itibaren veya ayrılış tarihine kadar Hollanda mukimisiniz.
- Belastingdienst: 30%-regeling (expatregeling) — Yurt dışından işe alınan, işe başlamadan önceki 24 ayın 16 aydan fazlasında Hollanda sınırına 150 km'den uzakta yaşamış ve nadir uzmanlığa sahip çalışanlar (2026 ücret normu 48.013 €; nitelikli yüksek lisanslı 30 yaş altı için 36.497 €) ücretlerinin %30'una kadarını en fazla 5 yıl vergisiz alabilir; 2026 azami vergisiz tutar 78.600 €. Kısmi mukim olmayan statüsü 2025 beyannamesinden itibaren seçilemez (2024 kullanıcıları için 2026'ya kadar geçiş kuralı).
- Business.gov.nl: 30 percent ruling compensation down to 27 percent — 1 Ocak 2027'den itibaren vergisiz azami oran ücretin %27'sidir ve ücret normu yükselir (50.436 €; yüksek lisanslı 30 yaş altı için 38.388 €). 1 Ocak 2024'ten önce başlayan uygulamalar 5 yıl boyunca %30'u korur.
- Rijksoverheid, 14.03.2025: Wet tegenbewijsregeling box 3 — Box 3, tasarruf ve yatırımların varsayımsal (forfaiter) getirisini vergilendirir. Karşı ispat kuralıyla mükellefler 2017'den itibaren fiilî getirilerini gösterip bu getiri varsayımsal getiriden düşükse vergiyi geri alabilir; kural, 2028'de beklenen Wet werkelijk rendement box 3'e kadar geçicidir.
- Türkiye'nin ikili sosyal güvenlik sözleşmeleri listesi (cottgroup.com derlemesi; ikincil kaynak) — Türkiye–Hollanda sosyal güvenlik sözleşmesi için yürürlük tarihi 01.02.1968 olarak gösterilmektedir.
- TR–Hollanda Anlaşması md. 23/2 — Hollanda mukimleri için çifte vergilendirme Hollanda'da belirli gelirlerin oran artırımlı istisnası ve kâr payı, faiz ve gayrimaddi hak bedelleri gibi diğer gelirler için indirim yoluyla önlenir.
- md. 4/2-a — Her iki Devlette mukim gerçek kişi daimi meskeninin bulunduğu Devletin mukimi sayılır; her iki Devlette daimi meskeni varsa kişisel ve ekonomik ilişkilerinin daha yakın olduğu Devletin mukimi sayılır.
- Türkiye'nin MLI ön pozisyonu — kapsanan anlaşmalar listesi (No. 78) — Hollanda ile anlaşma: imza 27.03.1986, yürürlük 30.09.1988.
- OECD — Signatories and Parties to the MLI (11.12.2025 itibarıyla); Türkiye'nin MLI ön pozisyonu — Türkiye MLI'yı 07.06.2017'de imzalamış, ancak 11.12.2025 itibarıyla onay belgesini tevdi etmemiştir; MLI Türkiye'nin anlaşmalarını henüz değiştirmemektedir. Türkiye'nin ön pozisyonunda MLI md. 4'ün (çifte mukim kişiler — gerçek kişi dışındakiler) tamamına çekince vardır; gerçek kişilerin çözüm kuralı MLI'dan etkilenmez.
- md. 4/2-b — Hiçbir Devlette daimi meskeniniz yoksa Anlaşma doğrudan mutad olarak kalınan yere geçer (kişisel ve ekonomik ilişkiler aşaması yalnızca her iki Devlette mesken varsa uygulanır).
- md. 4/2-c, d — Her iki Devlette veya hiçbirinde mutad olarak kalmıyorsa vatandaşı olduğu Devletin mukimi sayılır; her ikisinin vatandaşıysa veya hiçbirinin değilse yetkili makamlar karşılıklı anlaşmayla çözer.
Yargı kararları
- Hoge Raad (Hollanda Yüksek Mahkemesi), ECLI:NL:HR:2013:BZ6824, 12.04.2013 — Mukimlik, Hollanda ile kalıcı bir kişisel bağ gerektirir; sosyal yaşamın merkezinin Hollanda'da olması gerekmez.
- Gerechtshof Amsterdam (Amsterdam İstinaf Mahkemesi), ECLI:NL:GHAMS:2024:721, 23.01.2024 — AWR md. 4 uyarınca tüm koşullar tartılır; hiçbir kategori tek başına belirleyici değildir.
- Hoge Raad nezdindeki Başsavcı (Advocaat-Generaal), ECLI:NL:PHR:2025:500, 25.04.2025 — Mukimlik açık uçlu bir standarttır: Hollanda ile kalıcı kişisel bağ; çifte mukimlik mümkündür.
- Hoge Raad (Hollanda Yüksek Mahkemesi), ECLI:NL:HR:2026:1287, 17.07.2026 — Bulunma günlerinin sayımına dayanan mukimlik tespiti (AWR md. 4, İsviçre ile anlaşma), sayımın kapsamadığı bir dönem için dayanaksızdır. Hollanda ile kalıcı bağın devam ettiğini ispat yükü mükellefte değil, vergi müfettişindedir.
- Gerechtshof Den Haag (Lahey İstinaf Mahkemesi), ECLI:NL:GHDHA:2020:389, 25.02.2020 — Başka bir devlette çalışma, ancak eşin yaşadığı Hollanda'da kendi konutu: her iki devlette daimi mesken, hayati menfaatler merkezi Hollanda'da.
Güncelleme 04.11.2026. Sonuç yalnızca bilgi amaçlıdır; vergi veya hukuki danışmanlık değildir. Vergi idareleri ve mahkemeler, burada ele alınmayan koşullar nedeniyle de kuralları farklı yorumlayabilir ve mevzuat değişir. Karar vermeden önce yetkili bir danışmana başvurun.
Diğer ülkeler
- Almanya'da vergiler
- ABD'de vergiler
- Avusturya'da vergiler
- Bangladeş'te vergiler
- Birleşik Krallık'ta vergiler
- Çekya'da vergiler
- Çin'de vergiler
- Fransa'da vergiler
- Hindistan'da vergiler
- İspanya'da vergiler
- İsviçre'de vergiler
- İtalya'da vergiler
- Japonya'da vergiler
- Kanada'da vergiler
- Macaristan'da vergiler
- Pakistan'da vergiler
- Polonya'da vergiler
- Romanya'da vergiler
- Ukrayna'da vergiler