Türk vergi mükellefleri için Macaristan'da vergi mukimliği
Macaristan, kayıtlı adresi olan vatandaşlarını, uzun süreli oturma hakkı sahiplerini ve diğer kişileri sırasıyla tek daimi mesken, hayati menfaatlerin merkezi veya takvim yılında en az 183 gün kalış ölçütüne göre mukim sayar. Türkiye de ikametgâhınız Türkiye'de kaldıkça sizi tam mükellef sayarsa, 10 Mart 1993 tarihli Anlaşmanın 4/2 maddesi uygulanır; Macaristan Türkiye kaynaklı geliri kural olarak istisna eder, Türkiye ise Macar vergisini mahsup eder.
Ücretsiz, kayıt gerektirmez, yaklaşık 3 dakika. Gelir Vergisi Kanunu'na göre sonuç; Macaristan'ın hukuku ve çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmasıyla karşılaştırılır.
Macaristan sizi ne zaman vergi mukimi sayar
Macaristan vatandaşlarını yalnızca vatandaşlık nedeniyle mukim sayar; çifte vatandaşları ise yalnızca kayıtlı Macar adresleri varsa. Diğerleri için: uzun süreli oturma hakkı, daimi mesken, hayati menfaatlerin merkezi veya 183 gün.
Macar hukuku tek daimi meskeninizin Macaristan'da olup olmadığını sorar; Türkiye'de (veya başka bir yerde) de meskeniniz varsa hayati menfaatlerin merkezi testine geçilir.
- Macaristan'da kayıtlı adresi olan bir Macar vatandaşısınız — Szja tv. uyarınca gün sayısı veya meskenden bağımsız olarak yalnızca vatandaşlık nedeniyle Macar mukimisiniz.
- Yalnızca Macar vatandaşısınız — Szja tv. uyarınca gün sayısı veya meskenden bağımsız olarak vatandaşlık nedeniyle Macar mukimisiniz.
- Macaristan'da uzun süreli (daimi) oturma hakkınız var — Szja tv. uyarınca Macar mukimisiniz.
- Tek daimi meskeniniz Macaristan'da — Macar mukimisiniz.
- Hayati menfaatlerinizin merkezi Macaristan'da — Macar mukimisiniz.
- Hayati menfaatlerinizin merkezi belirlenemiyor ve takvim yılında Macaristan'da 183 gün veya daha fazla kaldınız — bu mutad kalıştır, Macar mukimisiniz.
Ne zaman mukim değilsiniz
- Macar hukukuna göre Macaristan mukimi değilsiniz. Macaristan kaynaklı gelir (Macaristan'da fiilen yapılan işe ait ücret dâhil) yine de orada vergilendirilebilir; Anlaşmanın 15/2 maddesindeki 183 gün istisnası saklıdır.
Macaristan'ın hukukunun Türk kurallarıyla çatıştığı noktalar
- Çatışma: Macar adresi olan Türk–Macar çifte vatandaşlar. Macar vatandaşlığınız ve kayıtlı Macar adresiniz (lakcímkártya) varsa Macaristan, Türkiye'de yaşasanız bile sizi yalnızca vatandaşlık nedeniyle mukim sayar. Türkiye de ikametgâhınız Türkiye'de olduğu için sizi tam mükellef sayar. 1993 Anlaşmasının 4/2 maddesi uygulanır: daimi mesken → hayati menfaatlerin merkezi → mutad kalış; ancak vatandaşlık basamağı sizin için sonuç vermez (iki ülkenin de vatandaşısınız) ve son çare karşılıklı anlaşma usulüdür (md. 4/2(d), md. 25). Macar adres kaydının silinmesi vatandaşlığa dayalı mukimliği kaldırır (diğer testler yine uygulanır).
- Çatışma: Macaristan'da uzun süreli oturma hakkı. Uzun süreli (daimi) oturma hakkınız varsa Macaristan, meskeniniz veya hayati menfaatlerinizin merkezi nerede olursa olsun sizi otomatik olarak mukim sayar (Kúria, Kfv.I.35.493/2019/7). Türkiye de sizi mukim sayıyorsa Anlaşmanın 4/2 maddesi yine uygulanır; ancak Kúria kararı, aile ve ekonomik bağlar Macaristan'daysa yabancı mukimlik iddiasının başarılı olmayacağını gösterir.
- Çatışma: hayati menfaatlerinizin merkezi Macaristan'da. Hayati menfaatlerinizin merkezi Macaristan'daysa Macaristan, Türkiye'de meskeniniz olsa bile sizi mukim sayar. Kúria aile ve ekonomik bağları, özellikle banka hesaplarını ve kartlarını günlük olarak nerede kullandığınızı tartar. Türkiye ise ikametgâhınız Türkiye'de kaldıkça sizi tam mükellef sayar; iki ülkede de daimi meskeniniz varsa Anlaşmanın 4/2(a) maddesi de hayati menfaatlerin merkezine bakar — bu durumda Macaristan lehine sonuç beklenir.
- Çatışma: Macaristan'da 183 gün, Türkiye'de ikametgâh. Hayati menfaatlerinizin merkezi belirlenemiyorsa Macaristan, takvim yılında 183 gün veya daha fazla kalışınızı (varış ve ayrılış günleri tam gün) mutad kalış sayar. Türkiye'nin altı ay ölçütü ise bir takvim yılı içinde devamlı kalışı arar; Türkiye'de ikametgâhınız varsa süre ölçütü aranmaz. Anlaşma bakımından da merkez belirlenemezse 4/2(b) uyarınca mutad kalış yeriniz karar verir; iki ülkede de mutad kalışınız varsa vatandaşlığınız belirleyicidir.
Bilmeniz gereken diğer konular
- Macaristan'da yapılan iş için ücret: 15. madde ve takvim yılı. Macaristan'da fiilen yapılan iş (Türk işveren için uzaktan çalışma dâhil) Macaristan kaynaklı gelirdir. Türkiye mukimi olarak Macaristan bu ücreti yalnızca şu şartların tamamı sağlanırsa vergilendiremez: ilgili takvim yılında Macaristan'da toplam 183 günden uzun kalmamak, Macaristan mukimi olmayan işveren ve ücretin işverenin Macaristan'daki işyerince üstlenilmemesi (md. 15/2). Macaristan'da ödenen vergi Türkiye'de mahsup edilir (md. 22(a), GVK md. 123).
- Türkiye mukimi iseniz: Macar vergisinin Türkiye'de mahsubu. Anlaşma bakımından Türkiye mukimi iseniz, Macaristan'da Anlaşmaya göre vergilendirilebilen gelir üzerinden ödenen vergi Türk gelir vergisinden indirilir; indirim Macaristan kaynaklı gelire isabet eden Türk vergisini aşamaz (md. 22(a), GVK md. 123). Ödeme, Macar makamlarından alınan ve Macaristan'daki Türk elçiliği veya konsolosluğunca tasdik edilen belgelerle ispatlanmalıdır; fazla ödenen Macar vergisi iade edilmez.
- Macaristan mukimi olursanız: Türkiye kaynaklı gelir Macaristan'da istisna. Anlaşma bakımından Macaristan mukimi olursanız Macaristan, Türkiye'de vergilendirilebilen gelirinizi (ör. Türkiye'deki taşınmaz geliri, Türkiye'de yapılan iş) istisna eder ve kalan gelirinize istisna olmasaydı uygulanacak oranı uygulayabilir; temettü, faiz, gayrimaddi hak bedeli ve bir yıldan kısa sürede elden çıkarılan varlık kazancında ise Türk vergisini mahsup eder (md. 22(b)). Anlaşmasız durumlar için öngörülen %90 mahsup kuralı (Szja tv. § 32) burada değil, Anlaşmanın yöntemi uygulanır.
- Sosyal güvenlik: Macaristan–Türkiye sözleşmesi. Türkiye AB/AEA üyesi olmadığından 883/2004 sayılı AB Tüzüğü uygulanmaz. Macaristan ile Türkiye arasında 24 Şubat 2015'te Budapeşte'de bir sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ve 2015. évi XXX. törvény ile yayımlanmıştır. Hangi sistemde sigortalı olacağınızı ve görevlendirme belgesini işe başlamadan önce SGK veya Macar kurumlarıyla teyit edin; vergi anlaşması primleri düzenlemez.
- Hangi anlaşma uygulanır: 1993 tarihli Türkiye–Macaristan Anlaşması. 10 Mart 1993'te Budapeşte'de imzalanan gelir vergileri anlaşması her iki ülkenin MLI bildirimlerine göre 9 Kasım 1995'te yürürlüğe girmiştir (Macaristan'da 1996. évi CI. törvény ile yayımlandı; bu kanun 9 Eylül 1995 tarihini anar, ancak Macar Parlamentosu onayı ancak 10 Ekim 1995'te vermiştir; Anlaşmanın uygulanmasını etkilemez) ve 1 Ocak 1993'ten itibaren başlayan vergi yıllarına uygulanır. Türkiye MLI'yi imzalamış, ancak erişilebilen bilgilere göre onaylamamıştır; MLI'nin bu Anlaşmayı değiştirmediği kabul edilmiştir. Mukimlik: md. 4/2; bağımlı çalışma: md. 15 (takvim yılında 183 gün); çifte vergilendirmenin önlenmesi: md. 22 (Türkiye mahsup; Macaristan istisna + md. 10–12 ve 13/4 için mahsup); karşılıklı anlaşma usulü: md. 25.
Çifte mukimlik nasıl çözülür
İki ülke de sizi mukim sayarsa anlaşmanın 4. madde 2. fıkra uygulanır: Türkiye Cumhuriyeti ile Macaristan Cumhuriyeti arasında gelir vergileri bakımından çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması (Budapeşte, 10 Mart 1993). Kriterler sırayla uygulanır — daimi konut, hayati menfaatlerin merkezi, mutat mesken, vatandaşlık ve son olarak yetkili makamların karşılıklı anlaşması.
Macaristan'da karşılaşacağınız terimler
- belföldi illetőségű magánszemély
- Macaristan mukimi gerçek kişi
- állandó lakóhely
- daimi mesken
- létérdekek központja
- hayati menfaatlerin merkezi
- szokásos tartózkodási hely
- mutad kalış yeri — takvim yılında en az 183 gün
- lakcímkártya
- Macar adres kartı (kayıtlı ikamet adresi)
- illetőségigazolás
- vergi mukimlik belgesi
Sorular
Türkiye ile Macaristan arasında hangi anlaşma uygulanır?
10 Mart 1993'te Budapeşte'de imzalanan ve 9 Kasım 1995'te yürürlüğe giren gelir vergileri anlaşması (Macaristan'da 1996. évi CI. törvény). Çifte mukimlikte 4/2 maddesi, ücretlerde 15. madde (takvim yılında 183 gün), çifte vergilendirmenin önlenmesinde 22. madde uygulanır.
Macaristan'da uzun süreli oturma iznim varsa mukim sayılır mıyım?
Evet. Szja tv. § 3 pont 2(c) uyarınca uzun süreli oturma hakkına sahip üçüncü ülke vatandaşları Macar mukimidir. Türkiye de sizi mukim sayarsa Anlaşmanın 4/2 maddesine göre daimi mesken ve hayati menfaatlerin merkezi incelenir.
Macaristan'da ödediğim vergiyi Türkiye'de mahsup edebilir miyim?
Türkiye mukimi iseniz evet: Anlaşmanın 22(a) maddesi ve GVK md. 123 uyarınca Macaristan'da ödenen vergi, Macaristan kaynaklı gelire isabet eden Türk vergisini aşmamak üzere indirilir. Ödemeyi Türk konsolosluğunca tasdik edilmiş belgelerle ispatlamanız gerekir.
Kaynaklar
Mevzuat ve resmi açıklamalar
- 1995. évi CXVII. törvény (Szja tv.) § 3 pont 2(a) — Her Macar vatandaşı mukimdir; Macaristan'da ikamet yeri veya mutad kalış yeri (kayıtlı adresi) bulunmayan çifte vatandaşlar hariç.
- NAV 04 numaralı bilgi kitapçığı «Magánszemélyek külföldről származó jövedelme» (20.2.2026) — Macar vatandaşları yıllarca yurt dışında yaşasalar da mukim kalır (Macar adresi olmayan çifte vatandaşlar hariç); mukim kategorileri Szja tv. § 3 pont 2'deki gibi sayılır.
- Szja tv. § 3 pont 2(c) — Mukim: Macaristan'da uzun süreli oturma hakkına sahip üçüncü ülke vatandaşı ve vatansız kişi.
- Szja tv. § 3 pont 2(d) — Diğer kişiler (da) tek daimi meskenleri Macaristan'daysa; (db) Macaristan'da daimi meskenleri yoksa veya yurt dışında da varsa, hayati menfaatlerinin merkezi Macaristan'daysa; (dc) bunlar sonuç vermezse mutad kalış yerleri Macaristan'daysa mukimdir.
- 2017. évi CL. törvény (Art.) § 7 pont 44 — Macaristan'da mutad kalış: takvim yılında en az 183 gün kalış; varış ve ayrılış günleri tam gün sayılır.
- Szja tv. § 3 pont 4(d) — Ücret, işin olağan olarak yapıldığı yerde kaynaklanır: Macaristan'da fiilen yapılan iş (yabancı işveren için uzaktan çalışma dâhil) Macaristan kaynaklı gelirdir.
- Türkiye–Macaristan ÇVÖA (Budapeşte, 10.3.1993) md. 4/2 — Çifte mukim gerçek kişi: (a) daimi meskeninin (állandó lakóhely) bulunduğu devletin mukimidir; iki devlette de daimi meskeni varsa hayati menfaatlerinin merkezinin bulunduğu devletin; (b) hayati menfaatlerin merkezi belirlenemezse veya hiçbir devlette daimi meskeni yoksa mutad kalış yerinin bulunduğu devletin; (c) iki devlette de mutad kalış yeri varsa veya hiçbirinde yoksa vatandaşı olduğu devletin; (d) iki devletin de vatandaşıysa veya hiçbirinin değilse yetkili makamlar karşılıklı anlaşmayla çözer.
- GVK md. 3–4 (193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu) — Türkiye'de yerleşmiş olanlar Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazanç ve iratların tamamı üzerinden vergilendirilir (md. 3). İkametgâhı (Medeni Kanun md. 19 vd.) Türkiye'de bulunanlar veya bir takvim yılı içinde Türkiye'de devamlı olarak altı aydan fazla oturanlar Türkiye'de yerleşmiş sayılır; geçici ayrılmalar oturma süresini kesmez (md. 4).
- Türkiye–Macaristan ÇVÖA (Budapeşte, 10.3.1993) md. 15/2 — Diğer devlette yapılan iş için ücret; kişi diğer devlette ilgili takvim yılında kesintisiz veya kesintili olarak toplam 183 günden uzun kalmazsa, ücret o devletin mukimi olmayan bir işveren tarafından veya adına ödenirse ve işverenin o devletteki işyeri veya sabit yeri tarafından üstlenilmezse yalnızca mukim olunan devlette vergilendirilir.
- GVK md. 123 (yabancı memleketlerde ödenen vergilerin mahsubu) — Tam mükelleflerin yurt dışında elde ettikleri kazanç ve iratlardan mahallinde ödedikleri benzeri vergiler, Türkiye'de bu kazanç ve iratlara isabet eden Gelir Vergisinden indirilir; yabancı vergi daha yüksekse fark dikkate alınmaz. Şartlar: verginin gelir üzerinden alınan şahsi bir vergi olması ve ödendiğinin yetkili makamlardan alınan ve oradaki Türk elçilik veya konsolosluklarınca tasdik olunan belgelerle tevsik edilmesi. Belgeler tarh zamanına kadar gelmezse, yurt dışı gelire isabet eden vergi bir yıl süreyle ertelenir.
- Türkiye–Macaristan ÇVÖA (Budapeşte, 10.3.1993) md. 22 (çifte vergilendirmenin önlenmesi) — (a) Türkiye: Türk vergi mevzuatının yabancı vergilerin mahsubuna ilişkin hükümleri uyarınca, Macaristan'da ödenen vergiyi Macaristan kaynaklı gelire isabet eden Türk vergisini aşmamak üzere mahsup eder. (b) Macaristan: (i) Türkiye'de vergilendirilebilen geliri istisna eder, ancak kalan gelire istisna olmasaydı uygulanacak oranı uygulayabilir; (ii) md. 10 (temettü), 11 (faiz), 12 (gayrimaddi hak bedeli) ve 13/4 (bir yıldan kısa sürede elden çıkarma kazancı) kapsamındaki gelirde Türk vergisini Macar vergisinden mahsup eder.
- Szja tv. § 32(1) — Mukimin birleştirilmiş matrahında kaynak devlette vergilendirilmiş yurt dışı gelir varsa Macar vergisi — anlaşma aksini öngörmedikçe — ödenen yabancı verginin %90'ı kadar, ancak o gelire isabet eden Macar vergisini aşmamak üzere indirilir. Türkiye ile anlaşma bulunduğundan Anlaşmanın 22. maddesindeki yöntem uygulanır.
- 2015. évi XXX. törvény (Macaristan–Türkiye sosyal güvenlik sözleşmesinin yayımı) — Budapeşte'de 24 Şubat 2015'te Macarca, Türkçe ve İngilizce imzalanan sosyal güvenlik sözleşmesi bu kanunla yayımlanmıştır; sözleşme, onay bildirimlerinin yapıldığı ayı izleyen üçüncü ayın ilk günü yürürlüğe girer (md. 47).
- 1996. évi CI. törvény § 1 (kanunla yayım) — Budapeşte'de 10 Mart 1993'te imzalanan Anlaşma bu kanunla yayımlanmıştır; onay notaları 9 Eylül 1995'te teati edilmiş ve Anlaşma 9 Eylül 1995'te yürürlüğe girmiştir; hükümleri 1 Ocak 1993'te veya sonrasında başlayan vergi yıllarına uygulanır (md. 27/2, § 3).
- Türkiye–Macaristan ÇVÖA (Budapeşte, 10.3.1993) md. 4/2(a) — Kişi daimi meskeninin (állandó lakóhely) bulunduğu devletin mukimi sayılır; iki devlette de daimi meskeni varsa hayati menfaatlerinin merkezinin bulunduğu devletin mukimi sayılır.
- Türkiye–Macaristan ÇVÖA (Budapeşte, 10.3.1993) md. 4/2(b) — Hayati menfaatlerin merkezinin hangi devlette olduğu belirlenemezse veya hiçbir devlette daimi meskeni yoksa, mutad kalış yerinin bulunduğu devletin mukimi sayılır.
- Türkiye–Macaristan ÇVÖA (Budapeşte, 10.3.1993) md. 4/2(c) — İki devlette de mutad kalış yeri varsa veya hiçbirinde yoksa, vatandaşı olduğu devletin mukimi sayılır.
- Türkiye–Macaristan ÇVÖA (Budapeşte, 10.3.1993) md. 4/2(d) — İki devletin de vatandaşıysa veya hiçbirinin vatandaşı değilse, yetkili makamlar karşılıklı anlaşmayla karar verir.
- Türkiye–Macaristan ÇVÖA (Budapeşte, 10.3.1993) md. 25 (karşılıklı anlaşma usulü — «Egyeztető eljárás») — Anlaşmaya uygun olmayan vergilendirmeyle karşılaşan kişi, iç hukuk yollarından bağımsız olarak durumunu mukimi olduğu devletin (md. 23/1 kapsamında vatandaşı olduğu devletin) yetkili makamına sunabilir; yetkili makamlar meseleyi karşılıklı anlaşmayla çözmeye çalışır.
Yargı kararları
- Kúria (Macaristan Yüksek Mahkemesi), Kfv.I.35.493/2019/7, 30.04.2020 — 1989'dan beri ailesiyle Macaristan'da yaşayan, daimi oturma (letelepedett) statüsüne sahip bir Vietnam vatandaşı Szja tv. § 3 pont 2(c) uyarınca Macar mukimidir; aile ve ekonomik bağları da bunu doğruladığından anlaşmanın 4. maddesi uyarınca Vietnam mukimliğine dayanması reddedilmiştir (harcama-gelir denetimi sonrası gelir vergisi davası).
- Kúria (Macaristan Yüksek Mahkemesi), Kfv.I.35.013/2016/10, 16.06.2016 — 2006'dan beri Budapeşte'de yaşayan bir Gürcistan vatandaşı Macar mukimi sayılmıştır: hayati menfaatlerin merkezi en yakın aile ve ekonomik bağlara (mesken, şirketler, iş sözleşmesi, banka hesapları ve kart kullanımı) göre bütüncül olarak belirlenir.
- Kúria (Macaristan Yüksek Mahkemesi), Kfv.I.35.118/2020/4, 09.04.2020 — Almanya'da yaşadığını ileri süren bir kişi Macar mukimi sayılmıştır: hayati menfaatlerin merkezinde daha yakın ekonomik bağlar belirleyicidir; özellikle kişi banka hesaplarını ve kartlarını düzenli olarak Macaristan'da kullanıyorsa.
- Kúria (Macaristan Yüksek Mahkemesi), Kfv.VI.35.085/2017/12, 24.01.2018 — Göçmenlik izni, Budapeşte'de kayıtlı meskeni ve Macaristan'da ailesi, şirketleri ve hesapları bulunan bir yabancı, en yakın kişisel, ailevi ve ekonomik bağları Macaristan'a yöneldiği için tam mükellef mukimdir.
Güncelleme 04.11.2026. Sonuç yalnızca bilgi amaçlıdır; vergi veya hukuki danışmanlık değildir. Vergi idareleri ve mahkemeler, burada ele alınmayan koşullar nedeniyle de kuralları farklı yorumlayabilir ve mevzuat değişir. Karar vermeden önce yetkili bir danışmana başvurun.
Diğer ülkeler
- Almanya'da vergiler
- ABD'de vergiler
- Avusturya'da vergiler
- Bangladeş'te vergiler
- Birleşik Krallık'ta vergiler
- Çekya'da vergiler
- Çin'de vergiler
- Fransa'da vergiler
- Hindistan'da vergiler
- Hollanda'da vergiler
- İspanya'da vergiler
- İsviçre'de vergiler
- İtalya'da vergiler
- Japonya'da vergiler
- Kanada'da vergiler
- Pakistan'da vergiler
- Polonya'da vergiler
- Romanya'da vergiler
- Ukrayna'da vergiler